Menu
درمان دارویی ضد آریتمی
داروی انتخاب شده برای درمان آریتمی براساس نوع ، شدت و مكانیسم آریتمی انتخاب می شوند. چهار گروه عمده دارویی برای آریتمی ها به كار می روند كه به صورت خلاصه مورد اشاره قرار می گیرند:
1- داروهای مسدود كننده كانال سدیم: پركاربردترین داروهای این گروه شامل كینیدین (quinidin) پروكایین آمید (procainamide) مگزیلتین (mexiletin) لیدوكادوئین (lidocaine) ، فلكاینید (flecainide) و پروپافنون (propafenan) می باشند. برخی از دارو های فوق بیشتر در آریتمی های دهلیزی برخی و در آریتمی های بطنی به كار می روند. پروپافنون و فلكاینید هم در آریتمی های دهلیزی و هم در آریتمی های بطنی كاربرد دارند. با توجه به تاثیر این داروها بر مسیر طبیعی الكتریكی قلب ممكن است در برخی بیماران كه زمینه برادیكاردی دارند منجر به تشدید ضربان كند قلب شود. ضمنا داروهای فلكاینید و پروپافنون وگاهاً پروكایین آمید در بیماران مبتلا به نارسایی قلب منجر به تشدید نارسایی و علائم آن می شوند.
نكته: داروهای مسدود كننده كانال سدیم علیرغم اینكه در بسیاری از موارد منجر به قطع و یا كاهش آریتمی اولیه می شوند اما با توجه به قابلیت اختلال در سیستم هدایتی قلب می توانند منجر به ایجاد آریتمی های جدید شده كه گاهاً خطرناك می باشند. بنابراین تجویز این داروها و میزان مصرف شده باید كاملاً تحت نظر متخصص قلب باشد.
2- داروهای ضد سمپاتیك: این داروها كاربرد گسترده ای در درمان فشارخون، آنژین قلبی، نارسایی قلب و همچنین آریتمی ها دارند. داروهایی از قبیل آتنولول، پروپرانولول، و متوپرولول در كنترل علائم مبتلایان به AF ، تاكی كاردی های دهلیزی و آریتمی های خوش خیم بطنی كاربرد دارند. بنابراین تجویز این داروها و تنظیم میزان مصرف شده مخصوصاً در صورت مصرف هم زمان داروهای دیگر باید به دقت تحت نظر پزشك متخصص قلب باشد.
Sotalol نیز در این گروه قرار دارد ولی با توجه به خواص ضد آریتمی بیشتر در درمان ریتم AF و گاهاً آریتمی های بطنی كاربرد ویژه ای دارد. عارضه مشترك تمام داروهای فوق تشدید برادیكاردی در مبتلایان به گره سینوسی بیمار و همچنین بلوك قلبی می باشد. عارضه دیگر این گروه دارویی تشدید آسم و نارسایی تنفسی در مبتلایان به بیماری انسدادی ریوی می باشد. داروی سوتالول می تواند منجر به ایجاد آریتمی های جدید شود كه گاهاً بسیار خطرناك است. بنابراین باید به دقت و تحت نظر پزشك متخصص قلب تجویز شود.
3- داروهای مهاركننده كلسیم: این داروها در كنترل فشار خون و تسكین دردآنژینی ناشی از تنگی سرخرگ های قلبی كاربرد دارند. پركاربردترین داروی این گروه در درمان آریتمی ها وراپامیل می باشد كه در درمان تاكی كاردی های دهلیزی ،كنترل ضربان قلب در مبتلایان به AF و همچنین برخی آریتمی های خوش خیم بطنی به كار می رود. در مواردی كه بیمار به علت مشكلات تنفسی قادر به استفاده از مهار كننده های سمپاتیك نمی باشد از وراپامیل می توان به عنوان داروی جایگزین استفاده كرد. عارضه مهم وراپامیل تشدید ضربان كند قلب در بیماران مبتلا به برادیكاردی می باشد. ضمنا وراپامیل در مبتلایان به نارسایی قلب به علت تشدید بیماری ممنوع است.
4- داروهای مهاركننده كانال پتاسیم: آمیودارون (amiodarone) و سوتالول (sotalol) پركاربردترین داروهای این گروه می باشند كه معمولاً تاثیر زیادی بر قدرت انقباضی قلب نداشته و در بیماران مبتلا به نارسایی قلب قابل استفاده می باشند. ضمنًا ایجاد آریتمی های جدید توسط این داروها نسبت به داروهای مهار كننده كانال سدیم كمتر بوده و خطرات كمتری دارند. این داروها در درمان آریتمی های دهلیزی و بطنی موثر بوده و نسبت به سایر داروها موفقیت بیشتری دارند. عارضه مشترك داروهای این گروه ایجاد QT طولانی و ایجاد آریتمی های خطرناك بطنی می باشد.
آمیودارون و سوتالول می توانند منجر به تشدید كندی ضربان قلب در مبتلایان به برادیكاردی شوند. آمیودارون می تواند عوارض وخیم و خطرناكی داشته باشد. مسمومیت ریوی، اختلال كاركرد غده تیروئید، عوارض پوستی، رسوب قرنیه و تخریب عصب چشمی مخصوصاً در صورتی كه میزان مصرف شده بالا باشد( بیشتر از 300 میلی گرم روزانه) ایجاد می شوند. بنابراین بررسی های دوره ای (گرافی قفسه سینه، آزمون تیروئید و معاینه چشم پزشكی) الزامی است.
دیگوكسین: از قدیمی ترین دارو های ضد آریتمی است. مهم ترین كاربرد این دارو تقویت قدرت عضلانی در مبتلایان به نارسایی قلب است. كاربرد دیگر این دارو در مبتلایان به AF می باشد. دیگوكسین با كاهش هدایت گره دهلیزی- بطنی منجر به كاهش ضربان قلب ناشی از ریتم AF و در نتیجه كاهش طپش قلب و علائم بیمار می شود. دیگوكیسن بسیارمهم است. چراكه در صورت مصرف بیش از حد منجر به آریتمی های خطرناك بطنی می شود. دقت در تنظیم دوز دیگوكسین در مبتلایان به نارسایی كلیه و در سالمندان اهمیت بیشتری دارد چراكه در این موارد مسمومیت با دیگوكسین شایع تر است. ضمناً مصرف همزمان برخی داروها از قبیل داروهای ضد آریتمی با خطر بیشتر مسمومیت با دیگوكسین همراه بوده و حتماً باید تحت نظر پزشك باشد.